Kategoria: Nie na temat
-
19. Technologia informacyjna/informatyczna
Wirtualne okno na świat Natura ludzka ma to do siebie, że przekracza różne granice i tworzy niematerialne byty. Homo sapiens stworzył państwa, religie, prawo, etykę, naukę, ponieważ te byty pozwalają na organizację życia społecznego i rozwój technologiczny. Ale powstają też byty, bez których można się byłoby się obyć, a niektóre nawet budzą mój sprzeciw. No…
-
18. Co z tym ludzkim mózgiem?
(Skąd i po co mamy taki mózg, jaki mamy?) Człowiek nazwał siebie dumnie rozumnym – Homo sapiens. Uznał siebie za najdoskonalszy gatunek na Ziemi, i rzeczywiście tak jest, jeżeli chodzi o ludzki mózg, myślenie abstrakcyjne, inteligencję, możliwości współdziałania, wyobraźnię i osiąganie tego co jest nieosiągalne dla innych gatunków. Stworzył cywilizację – kulturę, sztukę, religię, naukę…
-
17. Duchowość Homo sapiens
Bóg, wiara, religia, a życie człowieka; i dużo pytań – „dlaczego?” Ludzki mózg ma dużo zagadek, ale największą jest chyba istnienie czegoś niezwykle enigmatycznego – duchowości. Narzędzia badawcze, którymi dysponuje nauka, ludzkiej duchowości nie są w stanie wyjaśnić. To jest świat transcendentny, istniejący poza światem materialnym, fizycznie poznawalnym. Duchowości nie zbadamy naszymi zmysłami; ona istnieje…
-
16. Hormony i płeć
We wpisie nr 15 poruszyłem istotę naszych jednostkowych odrębności w obrębie gatunku Homo sapiens oraz multigatunkowej złożoności naszych ciał. Nasze życie biologiczne regulują zarówno nasze własne hormony, jak również sygnały wysyłane do naszego mózgu przez niezwykle licznych rezydentów naszych jelit. W tym wpisie skoncentruję się na olbrzymim problemie biologiczno-ideologicznym, którego źródłem są hormony płciowe, ale…
-
15. Jesteśmy bardziej złożeni niż nam się wydaje
Gatunek Homo sapiens charakteryzuje się wielką różnorodnością, zwłaszcza mentalną, która jest wynikiem jego rozwoju ewolucyjnego i kulturowego. W odniesieniu do konkretnego człowieka jego osobnicza niepowtarzalność jest wynikiem zarówno genów, jak i wielu czynników pozagenetycznych – od warunków życia płodowego, a później rodzinnego oraz od wpływu środowiska dorastania i aktywności życiowych. Sterują nami chwilowe bodźce zewnętrzne,…
-
14. My – Homo sapiens
W tym wpisie omówię biologiczny i fizyczny rozwój przedstawicieli rodzaju Homo, koncentrując się na Homo sapiens. Pominę tu jednak zagadnienie naszego rozwoju kulturowego, cywilizacyjnego i technologicznego. Antropogeneza, czyli ewolucyjne pochodzenie człowieka Na wstępie należy jednak przypomnieć, że nasz gatunek, razem z razem z najbliższymi nam genetycznie szympansami oraz gorylami i orangutanami, klasyfikowany jest w rodzinie…
-
13. Przywrócić przyrodzie mamuty (?)
Powstał dość karkołomny pomysł – przywróćmy zarastającej lasem tundrze mamuta włochatego. Pomysłowość ludzka nie ma granic – ale czy istnieją szanse na ożywienie mamutów, które wyginęły z końcem ostatniej epoki lodowej? Istnieją i są podejmowane, a nawet mają szansę powodzenia. Na Syberii, na skutek odtajania wiecznej zmarzliny (przestaje już być „wieczna”) wydobyto dobrze zachowane ciało…
-
12. Życie na Ziemi po wymarciu dinozaurów
Kosmiczny kataklizm, jakim było uderzenie w Ziemię wielkiej asteroidy przed około 66 milionami lat, spowodował ostatnie z pięciu wielkich wymierań, które miały miejsce w dalekiej przeszłości. Był to „punkt” zwrotny dla dalszego życia na Ziemi. W erze kenozoicznej (od 66 mln lat do teraz) ewolucja wykreowała bogactwo form wszystkich współczesnych królestw organizmów. Warunkiem biologicznym odnowy…
-
11. Życie eksplodowało i ginęło kilka razy, a jednak przetrwało
Początek biologicznego rozkwitu Ziemi przypada na erę paleozoiczną w eonie noszącym nazwę Fanerozoik, który obejmuje „zaledwie” ostatnie około pół miliarda lat. Z zielenic wyewoluowały wtedy (prawdopodobnie w okresie kambru) typowe rośliny lądowe, Ich najstarsze znalezione skamieniałości pochodzą sprzed 430 mln lat. Po erze paleozoicznej, trwającej około 290 mln lat, wyróżnia się erę mezozoiczną (kolejne około 185…
-
10. Życie do wody wracało; dlaczego?
Życie ziemskie rozpełzło się po planecie, gdzie tylko mogło, zajmując nawet bardzo niesprzyjające środowiska. Dominowała tu potrzeba znalezienia pokarmu i miejsca do życia. Zastanawia mnie, czy dla niektórych zwierząt lądowych zaczęło brakować miejsca albo pokarmu? A może odkryły, że woda oferuje pokarm łatwiejszy do zdobycia, a konkurencja jest tam mniejsza? Dla zwierząt, które przez miliony…
-
9. Zwierzętom było trudniej
Niedługo po tym, jak zaszły korzystne zmiany w środowisku lądowym i zostało ono opanowane przez organizmy roślinne i grzyby, zaistniały warunki do wyjścia na ląd również zwierząt. Miały one jednak dużo więcej problemów życiowych do rozwiązania. Najłatwiej było bezkręgowcom. My tego nie widzimy, ale to one dominują również teraz. Szacuje się, że współcześnie bezkręgowce mogą…
-
8. Jak życie wychodziło na ląd
Najstarsze formy życia powstały w oceanie; tam też nastąpiło jego bogate ewolucyjne zróżnicowanie. Życie biologiczne ma jednak bardzo dynamiczny, często wręcz agresywny charakter, a istnienie stałego lądu tworzyło nowe możliwości. Środowisko lądowe było jednak zdecydowanie wrogie dla organizmów rozwijających się w środowisku wodnym. Trzeba było opanować nowe sposoby zdobywania pokarmu/energii, poruszania się czy wypracowanie najlepszego…
-
7. Trudne początki życia na Ziemi
Ziemia długo przygotowywała się na „przyjęcie” życia, a jeszcze dłużej organizmy żywe doskonaliły swój byt. Warunki przyjazne życiu zaistniały najpierw w wodach oceanicznych. Tak na prawdę, z naszego dzisiejszego punktu widzenia, to warunki te wcale przyjazne nie były, a jeszcze trudniejsze były na dopiero tworzącym się lądzie. Musiały zajść istotne zmiany geologiczne i klimatyczne oraz…
-
6. Niech się stanie życie
Czas emerytury sprawia czasem dziwne niespodzianki. Całe życie zawodowe miałem do czynienia z żywymi organizmami, zarówno z mikroskopijnymi, jak i doskonale widocznymi gołym okiem. Dopiero po uwolnieniu się od tych niezwykle interesujących modeli laboratoryjnych pojawiło się pytanie, dlaczego warunki do zaistnienia biologicznego życia stworzyła nasza wyjątkowa planeta. Jakie było pierwotne źródło pierwiastków tworzących biologiczne struktury?…
-
5. Planeta Ziemia w układzie slonecznym
Historia Ziemi ma swój początek bardzo późno, bo około 4,6 mld lat temu, prawie 10 mld lat po Wielkim Wybuchu. Materiał, który umożliwił powstanie naszego Słońca i całego układu planetarnego, w tym Ziemi, pochodził z wcześniejszych kosmicznych eksplozji i rozpadu najstarszych gwiazd na etapie supernowych. Po utworzeniu się naszego Słońca, z reszty materii po wybuchu…